ออกกำลังกายหลังทำจมูก เสี่ยงจมูกเบี้ยว เอียง หรืออักเสบจริงไหม? รู้ลึกก่อนพลาด

ในช่วง 1–2 ปีที่ผ่านมา จะเห็นได้ชัดว่าคนไทยหันมาให้ความสำคัญกับการดูแลตัวเองและดูแลรูปร่างกันมากขึ้น โดยเฉพาะเรื่องของ “การออกกำลังกายชนิดต่างๆ” ไม่ว่าจะเป็นการฟิตหุ่น สร้างกล้ามเนื้อ หรือการตรรหนักถึงการสุขภาพในระยะยาว จนกลายเป็นหนึ่งในไลฟ์สไตล์หลักของคนยุคปัจจุบันนี้ อีกทั้งยังมีกีฬาและรูปแบบการออกกำลังกายใหม่ ๆ หรือกีฬาที่เคยไม่ได้รับความนิยมแต่กลับได้รับความนิยมขึ้นมามากมาย

แต่ในขณะเดียวกันสำหรับผู้ที่อยู่ในกลุ่มผู้เป็นสายสุขภาพเหล่านี้ ก็กลายเป็นคนกลุ่มเดียวกันกับผู้ที่มีความกังวล เมื่อคิดจะทำจมูก เพราะการสร้างรูปร่างหรือกล้ามเนื้อจำเป็นต้องอาศัยความต่อเนื่องและการดูแลอย่างเคร่งครัด หากต้องหยุดออกกำลังกาย อาจส่งผลให้ฟอร์มร่างกายที่เคยปั้นมาเปลี่ยนไป จึงทำให้หลายคนลังเล หรือบางคนถึงขั้น ฝืนกลับไปออกกำลังกายเร็วเกินไป เพราะเสียดายรูปร่างที่ได้สร้างมาอย่างหนักหน่วง

จึงเกิดคำถามขึ้นว่าหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครงแล้ว เราสามารถกลับไปออกกำลังกายได้เมื่อไหร่?
หรือสามารถปรับเปลี่ยนเป็นการออกกำลังกายแบบไหนที่จะทำให้สามารถคงรูปร่างต่อเนื่องได้บ้าง
รวมทั้งมีกิจกรรมอะไรบ้างที่ไม่ควรฝืนทำ อย่างเด็ดขาด?

บทความนี้ APS Clinic จะพาคุณไปทำความเข้าใจอย่างละเอียด ทั้งในมุมของโครงสร้างร่างกาย ความเสี่ยงที่หลายคนมองข้าม รวมถึงแนวทางการกลับไปออกกำลังกายเพื่อไม่ให้เกิดผลข้างเคียงในการออกกำลังกายหลังทำจมูก เพื่อให้คุณสามารถ ดูแลรูปร่าง ควบคู่ไปกับ จมูกใหม่ที่สวยและเข้าที่ ได้ในระยะยาว

ทำไมถึงไม่ควรออกกำลังกายหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครง

เพราะโครงสร้างจมูกหลังทำจมูก ยังบอบบางอยู่มาก ถึงจะใส่เฝือกหรือใส่ตัวล็อกโครงสร้างอย่างดี แต่ก็ไม่แข็งแรงอย่างที่หลายคนเข้าใจ

หลังการทำจมูก ไม่ว่าจะใช้ซิลิโคนล้วน ใช้วัสดุเสริม หรือใช้กระดูกซี่โครงในการทำ สิ่งที่เกิดขึ้นภายในจมูกนั้น ไม่ใช่เพียงแค่การวางวัสดุเสริมจมูกเข้าไปเพียงเท่านั้น แต่ร่างกายของคนเราจะกระบวนการปรับตัวเพิ่มขึ้นอย่างมากมาย เพื่อให้เนื้อเยื่อต่างๆยึดเข้ากับสิ่งแปลกปลอมที่ใส่เข้าไปให้เข้าที่และที่คงที่

ในช่วง 1–4 สัปดาห์แรก 

ร่างกายของเราจะเกิดการสร้างพังผืดขึ้นมา (Scar Tissue) เพื่อที่จะให้ทำหน้าที่ยึดโครงสร้างจมูกกับวัสดุที่ใส่เข้าไปให้คงที่และแข็งแรงมากขึ้น

และในช่วง 1–4 สัปดาห์แรกนี้เองที่วัสดุที่ใส่เข้าไปจะยังคง 

• ซิลิโคนยังสามารถ “เคลื่อนตัวได้”
• โครงสร้างต่างๆที่ปรับภายในยังไม่ล็อก
• การกด ดัน หรือสั่นสะเทือนจากภายนอก จะส่งผลกระทบกับจมูก
• เนื้อเยื่อบริเวณหน้าอกยังสมานไม่สนิทเสี่ยงทำให้แผลซี่โครงเสี่ยงปริแยกได้ การเอี้ยวตัวหรือเกร็งแกนกลางลำตัวอาจทำให้แผลอักเสบหรือเลือดออกข้างในได้

จึงเป็นเหตุผลหลักว่าทำไมจึงไม่ควรออกกำลังกายหลังจากทำจมูกโอเพ่นซี่โครง

ออกกำลังกายหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครงทำให้จมูกเบี้ยวได้อย่างไร?

ออกกำลังกายหลังทำจมูกมีแรงกระแทกและแรงสั่นสะเทือน

การออกกำลังกายบางประเภท ทำให้เกิดการกระเทือนถึงโครงสร้างจมูกเป็นอย่างมาก เช่น

• วิ่ง
• กระโดด
• HIIT
• เวทเทรนนิ่ง

การออกกำลังกายประเภทเหล่านี้จะสร้างแรงกระทบกระเทือนต่อร่างกายโดยตรง แม้จะไม่ได้ชนหรือกระแทกจมูกโดยตรงก็ตาม

แรงสั่นสะเทือนเหล่านี้จะสามารถกระเทือนและส่งผลกระทบผ่านขึ้นมาที่ใบหน้า และส่งผลต่อ

• ตำแหน่งของซิลิโคน
• การยึดเกาะของพังผืดต่อวัสดุ

เมื่อเกิดการเคลื่อนตัวเพียงเล็กน้อยวัสดุอาจเคลื่อนตัว ถึงแม้จะเพียงเล็กน้อยก็ตามและร่างกายของเราจะสร้างพังผืดขึ้นเพื่อยึดวัสดุที่ใส่เข้าไปตามตำแหน่งใหม่ที่เคลื่อนไป นั่นหมายถึงจมูกเคลื่อนที่และเบี้ยวนั่นเอง

 

ออกกำลังกายหลังทำจมูกส่งผลให้เกิดความดันเลือดที่เพิ่มขึ้น

ในเวลาที่เราออกกำลังกายจะส่งผลโดยตรงต่อร่างกายคือ

• หัวใจเต้นเร็วขึ้น
• ความดันเลือดสูงขึ้น
• เลือดไหลเวียนแรงขึ้นทั่วร่างกาย

จึงส่งผลที่เกิดขึ้นกับจมูกหลังทำจมูกคือ

• แผลที่ทำจมูกจะมีโอกาสเลือดออกหนองออก หรือเลือดซึมได้
• เกิดเลือดคั่งได้
• จมูกจะเกิดความบวมได้มากกว่าปกติ

การที่เกิดอาการเลือดที่คั่งอยู่ใต้ผิวจะสามารถดันซิลิโคนหรือวัสดุเสริมจมูกต่างๆ เคลื่อนที่ ได้

จุดสำคัญของเรื่องนี้คือ ในบางกรณีจะไม่สามารถมองเห็นความผิดปกติในช่วงที่จมูกยังบวมอยู่ได้ทันที
แต่จะเริ่มเห็นชัดว่าเอียง หรือเบี้ยวหลังจากนั้น เพราะพังผืดยึดผิดตำแหน่งไปแล้ว

ออกกำลังกายหลังทำจมูกหากออกหนักจะมีเหงื่อทำให้เกิดความเสี่ยงต่อการติดเชื้อ

เหงื่อคือหนึ่งในปัจจัยเสี่ยงสำคัญในการผ่าตัด และส่งผลกับแผลเปิดโดยตรงเนื่องจากในเหงื่อประกอบไปด้วย

• แบคทีเรีย
• ความชื้น
• สิ่งสกปรกจากผิวหนัง

หลังจากการทำจมูกในช่วงที่แผลยังไม่ปิดสนิท

• เชื้อโรคสามารถเข้าสู่แผลได้ง่าย
• เพิ่มความเสี่ยงการอักเสบ

เมื่อเกิดการอักเสบจะส่งผลต่อรูปทรงทันที เช่น

• บวมไม่เท่ากัน
• ผิวตึง
• ซิลิโคนถูกดันผิดตำแหน่ง

ในบางกรณีความรุนแรง อาจนำไปสู่เกิดการจมูกทะลุได้ในระยะยาว

 

ออกกำลังกายหลังทำจมูกแรงเกร็งกล้ามเนื้อใบหน้า 

แม้ว่าการออกกำลังกายชนิดนั้นจะไม่ได้เป็นการออกกำลังกายที่มีการกระแทกหรือวิ่งแรง ๆแต่การออกกำลังกายแบบเวทเทรนนิ่ง หรือการเกร็งร่างกายจะส่งผลให้เกิด

•  แรงดึงจากกล้ามเนื้อบริเวณใบหน้า
•  แรงดันบริเวณฐานจมูก

โดยเฉพาะเวลาที่

• กลั้นหายใจ
• เบ่งแรง
• ยกน้ำหนักหนัก

แรงเหล่านี้จะเกิดซ้ำ ๆในเวลาที่ออกกำลังกาย และจะส่งผลให้เกิด ซิลิโคนเคลื่อนทีละนิด จนสุดท้ายเกิดการเอียง เบี้ยวโดยไม่รู้ตัว

ออกกำลังกายหลังทำจมูกเกิดการอักเสบที่ส่งผลระยะยาวอย่างไรได้บ้าง

การอักเสบเมื่อออกกำลังกายหลังทำจมูกนั้นไม่ได้ส่งผลเพียงแค่ช่วงสั้น ๆ แต่มีผลต่อรูปทรงจมูกอย่างถาวร ซึ่งเมื่อจมูกเกิดการอักเสบร่างกายจะเกิดการสร้างพังผืดมากขึ้น เพื่อซ่อมแซมตัวเอง

แต่พังผืดที่มากเกินไปจะทำให้

• จมูกแข็ง
• ปลายตึง
• ทรงดูไม่ธรรมชาติ
• หรือเกิดการรั้งจนเอียง

ในบางกรณีอาจต้องแก้จมูกใหม่ เพราะพังผืดรั้งโครงสร้างจนเสียรูปก็ได้

 

ระยะเวลาที่ควรระวังมากที่สุดหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครง

การฟื้นตัวของจมูกไม่ได้จบใน 7 วัน

แบ่งเป็นช่วงสำคัญดังนี้

หลังออกจากห้องผ่าตัด –7 วันแรก

• แผลหลังทำจมูกจะยังสด
• หน้ายังบวมช้ำ
• เสี่ยงเลือดออก
• ระยะนี้ห้ามออกกำลังกายเด็ดขาด

ช่วง 7–14 วัน

• แผลจะเริ่มปิดได้ดีขึ้น 
• อาการบวมในบางรายยุบแล้ว ในบางรายยังบวมบางส่วน
• แต่ซิลิโคนจะยังไม่ยึดดี
• เสี่ยงต่อการเคลื่อนตัวของซิลิโคนสูง

ช่วง 2–4 สัปดาห์

• จมูกจะเริ่มมีพังผืดเกาะบ้างแล้ว
• แต่ยังไม่แข็งแรง
• ยังไม่ควรออกกำลังกายหนัก

ช่วง 1–3 เดือน

• โครงสร้างจมูกจะเริ่มเข้าที่เข้าทาง
• แต่ยังไม่ 100%

3–6 เดือน

• จมูกเริ่มเข้าที่จริง เห็นทรงจมูกที่แท้จริง

 

แล้วออกกำลังกายแบบไหนเสี่ยงมากที่สุด?

กลุ่มการออกกำลังกายที่ควรหลีกเลี่ยงในช่วงแรก 

ได้แก่

• วิ่ง / กระโดด
• HIIT
• เวทเทรนนิ่งหนัก
• การกีฬาที่มีแรงปะทะ หรือต้องวิ่งแรงๆ รวมทั้งกีฬาที่ใช้ลูกต่างๆเพื่อโยน
• โยคะท่าก้มหน้า / หัวต่ำ

แม้บางกิจกรรมที่ดูเบา เช่นโยคะ พิลาทิส หรือฟิตบอล หากมีท่าที่ต้องก้มศีรษะต่ำ ก็สามารถเพิ่มแรงดันที่จมูกและแผลซี่โครงได้เช่นกัน

คำถามเกี่ยวกับการออกกำลังกายหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครง

• ทำไมไม่เกิดการชนที่จมูก แต่ยังเอียงได้?

เกิดจากการเคลื่อนไหวในขณะออกกกำลังกาย หรือแรงกระเทือน

• เหงื่อมีผลต่อการติดเชื้อจริงหรือไม่?

จริง เนื่องจากในเหงื่อของคนเรานั้นมีแบคทีเรีย และส่ิงสกปรกมากมาย

• ออกกำลังกายเบา ๆ ปลอดภัยจริงไหม?

ไม่จริงเสมอไป ในการออกกำลังกายบางท่าที่ดูเหมือนจะเบา แต่มีการเคลื่อนไหวศีรษะมาก อาจทำให้ซิลิโคนขยับ หรือเกิดแรงดันที่จมูกได้เช่นกัน

• ใส่แมสก์ออกกำลังกายกดจมูกหรือเปล่า?

กด เนื่องจากแมสก์บางชนิดมีโครงเหล็กที่สามารถกดทับจมูกที่ยังไม่เกาะตัวแน่นได้ อีกทั้งหารออกกำลังกายก็เสี่ยงต่อการเคลื่อนตัวของซิลิโคนอยู่แล้ว

• ทำไมบางคนเอียงหลัง 1 เดือน ทั้งที่ช่วงแรกปกติ?

โดยปกติแล้ว 1 เดือน ยังเป็นช่วงที่จมูกจะยังไม่เข้าที่ 100% อยู่แล้ว จะมีเพียงผังฝืดเล็กน้องที่เข้ามาช่วยรัดซิลิโคนเข้ากับโครงสร้างจมูก จึงสามารถเกิดการเคลื่อนที่ของซิลิโคนได้

• การยกเวทเบา ๆ ยังมีความเสี่ยงไหม?

เสี่ยงเช่นกัน เมื่อเราออกกำลังกาย โดยการยกเวท เราจะใช้กำลังและเกิดการแสดงออกทางสีหน้า ซึ่งเป็นอีกหนึ่งเหตุผลให้จมูกเคลื่อนได้ อีกทังยังทำให้เลือดสูบฉีดทำให้ซิลิโคนเคลื่อนที่โดยไม่รู้ตัว

 

ออกกำลังกายหลังทำจมูกมีวิธีใดบ้างที่ไม่ส่งผลต่อันตราย

หากจำเป็นต้องขยับร่างกาย หรือออกกำลังกายหลังทำจมูกโอเพ่นซี่โครงควรเริ่มจาก

• เดินเบา ๆ
• ยืดเหยียดเบา ๆ
• หลีกเลี่ยงให้เกิดหงื่อออก
• หลีกเลี่ยงแรงกระแทก
  

ควรรอให้แพทย์ประเมินก่อนกลับไปออกกำลังกายเต็มรูปแบบ

สัญญาณอันตรายที่ไม่ควรมองข้าม

หากคุณออกกำลังกายแล้วมีอาการเหล่านี้ ควรหยุดทันที

• จมูกบวมมากขึ้น
• เจ็บหรือปวดผิดปกติ
• มีเลือดซึม
• จมูกเริ่มเอียง
• ผิวแดง ร้อน
• เจ็บแผลบริเวณซี่โครง

ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของ การอักเสบของจมูกกับแผลซี่โครง หรือการเคลื่อนของซิลิโคน

 

ความจริงเกี่ยวกับการทำจมูกโอเพ่นซี่โครงคือ จมูกไม่ได้เบี้ยว เอียง หรือติดเชื้อ ตอนผ่าตัดเท่านั้นโดยมากอาการเหล่านี้จะเกิดจากการที่เรากลับมาบ้าน พักฟื้นและดูแลผิด การออกกำลังกายเร็วเกินไป
ไม่ได้เป็นเพียงแค่ทำให้บวมเพิ่มแต่เป็นการ รบกวนโครงสร้างของจมูกที่ยังไม่เข้าที่ และอาจนำไปสู่

• จมูกเบี้ยว
• จมูกเอียง
• การอักเสบ
• หรือการแก้จมูกใหม่
• เกิดแผลนูน

หากเพิ่งทำจมูกโอเพ่นซี่โครงมาสิ่งที่ควรทำไม่ใช่การรีบกลับไปดูแลหุ่นแต่คือ การดูแลให้จมูกเข้าที่และดูแลแผลซี่โครงให้หายดีโดยสมบูรณ์ที่สุดก่อน เพราะสุดท้ายแล้ว ผลลัพธ์ที่สวยและไม่ก่อให้เกิดอันตรายในระยะยาวนั้น ขึ้นอยู่กับ “วินัยในการดูแลหลังทำ มากกว่าการผ่าตัดเพียงอย่างเดียว